Crkva Svetog Save u Njujorku

srpska crkva u njujorkuKao grom iz vedrog neba, tokom prazničnih dana Vaskrsa 2016. godine, dočekala nas je u vaskršnji ponedeljak sumorna i tragična vest da je u Njujorku izgorela Saborna crkva Svetog Save, srpska crkva koja  predstavlja jedno od obeležja Menhetna, i koja je za Srbe u Njujorku više od crkve – misionarski centar, humanitarna ustanova, obrazovni centar i mesto okupljanja i susretanja. I da nesreća ne ide sama, potvrdile su i vesti koje su stigle i sa drugih strana na kojima su u isto vreme, tokom najvećeg hrišćanskog praznika Vaskrsa, gorele pravoslavne crkve – u Melburnu, Sidneju, u Rusiji, makedonske, grčke, ruske i srpske.

Saborni hram Svetog Save u Njujorku

Njujork, Saborna crkva Svetog Save, izgorela 1. maja 2016. godine

Da li je slučajno podleglo požaru nekoliko crkava i manastira zbog nemara, dotrajalih instalacija, upaljenih sveća, mnoštva okupljenih ili je i ovo paljenje i devastacija posledica mržnje, pokazaće (ili neće) istrage koje će se voditi.

U svakom slučaju, tužna i pretužna priča. Jer gde strada baština, ma kom narodu, veri ili delu sveta pripadala, šteta je neprocenjiva. Kao da se deo duše sveta otkida i nestaje u dim, prah i zaborav. Deo znanja, deo svesti i deo nas svih na ovoj planeti.

Saborna crkva Svetog Save na Menhetnu nekada je bila Crkva svete Trojice, i građena je od 185o. do 1855. godine. Ovo lepo zdanje u neogotskom stilu projektovao je arhitekta Ričard Apdžon. Građena je kao anglikanska episkopalna crkva u lepom delu Menhetna, na Zapadnoj 25. ulici između Brodveja i Šeste avenije. Episkopalna crkva okupljala je vernike i bila je dovoljno bogata da sebe izdržava, ali kako se stanovništvo polako premeštalo ka severu grada, tako se i uticaj ove crkve smanjivao.

Bista Nikole Tesle u porti Crkve Svetog Save u Njujorku

Bista Nikole Tesle u porti Crkve Svetog Save u Njujorku, foto S. Spasić

Srpska pravoslavna zajednica je u Njujorku osnovana 1930. godine, a prva srpska pravoslavna crkva u Njujorku zvanično je registrovana 1940. godine kao “Pravoslavna crkva Svetog Save u Njujorku”, koja je prvu liturgiju održala u prostorijama Srpskog dobrotvornog društva. Već 1942. godine Srpska pravoslavna crkva kupila je ovaj objekat svoje potrebe i od 1944. godine to je srpski pravoslavni hram u Njujorku, iako ćemo pomenuti i istorijsku zanimljivost da  je baš u ovoj crkvi, još 1865. godine, održana prva pravoslavna liturgija u nekom protestantskom hramu u Americi, o čemu je čak izveštavao Njujork tajms kao o “neobičnom istorijskom događaju”.

Vremenom je crkva ukrašavana vizantijskim elementima, 1962. godine postavljen je ručno rezbaren ikonostas u vizantijskom stilu, iz manastira Sveti Naum u Ohridu, a ikone živopisao je ikonograf iz Rusije Ivan Meljnikov. U njenoj porti nalaze se biste vladike Nikolaja Velimirovića i Nikole Tesle. Od 1968. godine stavljena je na listu znamenitosti Njujorka. Njegova svetost Patrijarh srpski Pavle, posetio je ovu našu crkvu 1992. godine, što je ujedno i prvi put da je zajednicu u Njujorku posetio srpski patrijarh.

S.Spasić

crkva u njujorku

Saborna crka Svetog Save u Njujorku, izgorela 1. maja 2016. godine

Podelite ovaj tekst

DeliciousDiggGoogleStumbleuponRedditTechnoratiYahooBloggerMyspace

One Response to Crkva Svetog Save u Njujorku

  1. Ništa nije slučajno, sve je dobro organizovano, prikrivenio i zakomuflirano.
    Nisam baš siguran da li treba da Vas podsetim šta je rekao Zbignjev,
    daću Vam primer naslova koji je bio skoro na internetu, pa ovaj naslov prenesite na internet i dobićete tekst u celosti. Putevi ka formiranju “svetske vlade” su popločani tek oštampanim bezvrednim dolarom i krvlju svih naroda širom ove napaćene Plave planete. Izlaz postoji. Izlaz uvek postoji, da li ga još ko vidi osim mene da im uzvrtimo odgovorom koji će ih svesti na nivo perača šoferšajbni na svakom ćošku dok stoji na crvenom svetlu i čekaq zeleno svetlo. Toliko od mene a od Vas? pozz, DRAGANešković
    ZBIGNJEV BŽEŽINSKI PORUČIO: Komunizam je gotov, na redu je da uništimo pravoslavlje!

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *