Home » Posts tagged with » srednji vek (Page 2)

Manastir Gračanica – Kraljica koju krunišu anđeli

\ \ \ \ \ \ \ \ \

Manastir Gračanica – Kraljica koju krunišu anđeli

  Kao što Notr Dam simbolizuje srce gotičke Francuske i katedralnu crkvu odavno mrtvih franačkih kraljeva, čije seni ne žure u svojoj večnoj šetnji po Il d’Fransu, tako je Gračanica znamenje političke ekspanzije Nemanjića i personifikacija pomeranja središta srpske države na Kosovu. Ona je istovremeno i metafora duhovnosti, ali i utelovljenje mita o nesrećnoj princezi […]

Pećka patrijaršija – Presto srpskih patrijarha

\ \ \ \ \

Pećka patrijaršija – Presto srpskih patrijarha

Kada je početkom 13. veka uspostavio samostalnu srpsku crkvu, Sveti Sava je kao njen prvi arhiepiskop postavio sedišta dvanaest episkopija na samoj granici ondašnje Srbije, kao da je verovao da će na taj način i državu i narod zaštititi od mnogobrojnih osvajača.  Tako je prvo sedište samostalne Srpske pravoslavne crkve uspostavljeno u sedmovratoj Žiči, koja […]

Kako je sačuvano Miroslavljevo jevanđelje

\ \ \ \ \ \

Kako je sačuvano Miroslavljevo jevanđelje

Originalni 166. list Miroslavljevog jevanđelja, koji se od polovine 19. veka čuva u Nacionalnoj biblioteci Rusije u Sankt Peterburgu, izložen je i  publici će biti dostupan  do 5. aprila 2015. godine u Muzeju Vuka i Dositeja u Beogradu.   Tajnoviti put nedostajućeg lista Miroslavljevog jevanđelja  Nakon devet vekova, srpska javnost ima priliku da vidi  166. […]

Tajne venecijanskog stakla

\ \ \ \ \ \ \

Tajne venecijanskog stakla

Prirodno staklo poznato je još od praistorijskih vremena, o čemu govore i delovi oružja i oruđa pronašeni na raznim mestima u svetu. Za postojbinu veštačkog stakla uzima se Egipat gde su pronađeni ne samo predmeti već i čitave radionice sa kalupima i delovima peći za topljenje stakla. Asirci, Feničani i Palestinci imali su još razvijeniju […]

Srednjovekovne čaše Srbije – Simbol ugleda i bogatstva (2)

\ \ \ \ \ \

Srednjovekovne čaše Srbije – Simbol ugleda i bogatstva (2)

U završetku teme broja 024 “Gozba”, u okviru koje smo se bavili ishranom i kulturom obedovanja u srpskim zemljama srednjeg veka, govorimo o pravom dragulju naše baštine – skupocenim čašama od plemenitog metala. Zahvaljujemo Muzeju primenjene umetnosti u Beogradu na mogućnosti da prenesemo deo teksta iz kataloga izložbe „Srebrne čaše poznog srednjeg veka u Srbiji“. […]

Srednjovekovne čaše Srbije – Simbol ugleda i bogatstva (1)

\ \ \ \ \ \ \

Srednjovekovne čaše Srbije – Simbol ugleda i bogatstva (1)

Januarsku temu broja 024 pod naslovom “Gozba”, koju smo uređivali u saradnji sa Tamarom Ognjević i Artis Centrom završavamo tekstom o istinskim draguljima ovdašnje baštine – srednjovekovnim vinskim čašama. Zahvaljujemo Muzeju primenjene umetnosti i kustoskinji Mili Gajić što su za potrebe naše teme ustupili deo teksta iz kataloga izložbe “Srebrne čaše poznog srednjeg veka u Srbiji”, […]

Opasnosti srednjovekovne ishrane – „Četiri jahača Apokalipse“ u biljnoj hrani (3)

\ \ \ \ \

Opasnosti srednjovekovne ishrane – „Četiri jahača Apokalipse“ u biljnoj hrani (3)

Kukolj  „U svakom žitu ima kukolja“ je stara narodna izreka. Već u praistoriji je kukolj (Agrostemma githago) bio verni pratilac jednozrne pšenice (Triticum monococcum). Ova vrsta pšenice je dominirala oranicama širom Evrope tokom celog trajanja praistorije, počevši od dolaska prvih ratara, pa sve do rimskog perioda, pa čak i kasnije. Ovaj relikt iz davno prošlog […]

Opasnosti srednjovekovne ishrane – „Četiri jahača Apokalipse“ u biljnoj hrani (2)

\ \ \ \ \

Opasnosti srednjovekovne ishrane – „Četiri jahača Apokalipse“ u biljnoj hrani (2)

Za paore je glavnica štetočina. Alkaloidi u sklerocijama su izuzetno toksični. Koncentracija ovih alkaloida u raženom brašnu veća od 2.000 μg/kg može dovesti do neželjenih efekata po zdravlje, a konzumiranje 5–10 sklerocija može dovesti do smrti odrasle osobe. Regulativom Evropske unije iz aprila 2000. godine ograničen je udeo ražene glavnice u žitaricama koje su namenjene […]

Opasnosti srednjovekovne ishrane – „Četiri jahača Apokalipse“ u biljnoj hrani (1)

\ \ \

Opasnosti srednjovekovne ishrane – „Četiri jahača Apokalipse“ u biljnoj hrani (1)

Iako se na prvi pogled varljivo čini da je sve u prošlosti bilo bolje i lepše naučno proverene činjenice pokazuju da prošlost nije bila onako romantična kako se to čini na prvi pogled. Mnoštvo opasnosti vrebalo je naše pretke u srednjem veku, a posebno fatalne su mogle biti one koje je skrivala hrana. Pogotovu osnovna […]

Srednjovekovno posuđe za kuvanje – Brak zemlje i vatre (2)

\ \ \ \ \ \ \ \ \

Srednjovekovno posuđe za kuvanje – Brak zemlje i vatre (2)

Najčešći oblik kuhinjske posude, zastupljen u različitim dimenzijama i u više varijanti, jeste lonac. Srednjovekovni lonci nalaženi su na svim dosad pomenutim lokalitetima. Raznolikost dimenzija i lokalnih svojstava u oblicima i minimalističkoj dekoraciji, koja se svodi na urezani talasasti ili češljasti ornament, često praćen urezima, ubodima i drugim svedenim dekorativnim elementima, govori o velikom broju […]

Srednjovekovno posuđe za kuvanje – Brak zemlje i vatre (1)

\ \ \ \ \ \ \

Srednjovekovno posuđe za kuvanje – Brak zemlje i vatre (1)

Savremenim istraživačima srednjovekovne keramike poznato je kakvo se keramičko posuđe pravilo i na koji način se izrađivalo, prevashodno na osnovu nalaza s brojnih arheoloških iskopavanja, s predstava zidnog slikarstva manastirskih i drugih crkava na kojima su prikazane gozbe i iz malobrojnih pisanih izvora. Arheološki lokaliteti, prvenstveno utvrđeni gradovi i manastirski kompleksi među kojima su Ras, […]

Šta se zaista jelo u srednjovekovnoj Srbiji – Namirnice, tehnike kuvanja, trpeza

\ \ \ \ \ \ \

Šta se zaista jelo u srednjovekovnoj Srbiji – Namirnice, tehnike kuvanja, trpeza

O važnosti mesa na srednjovekovnoj trpez srpskih velikaša nedvosmisleno govori beskrajno zanimljiva epizoda iz Teodosijevog Žitija Svetog Save u kojoj je opisana Nemanjina (1168-1195) predaja vlasti Stefanu Prvovenčanom 1195. Na prigodnom, opštenarodnom piru koji se odigrava pred crkvom Svetih apostola Petra i Pavla u Rasu, Nemanja se na zanimljiv način oprašta od mesa: Priđite, drugovi […]

Page 2 of 212